Хронограф

Байғозы батыр туралы дереккөздері

Байғозы батыр туралы дереккөздері 

1. Валиханов Ч.Ч. Собрание сочинений в пяти томах. Том 1. - Алматы, 1961,220, 661 -беттер. 
2. Көпеев М.Ж. Қазақ шежіресі. - Алматы, 1993.69-бет. 
3. Казақ совет энциклопедиясы. 2-ші том. - Алматы. 1973,84-бет. 
4. Қазақстан ұлттық энциклопедиясы. 2-том. - Алма¬ты, 1999,52-бет. 
5. Сулейменов Р.Б., Моисеев В.А. Из истории Казах¬стана ХҮІІІ века. - Алматы, 1988, 136-бет. 
6. Абылай хан. — Алматы, 1993. 315-бет. 
7. Адамбаев Б. Тұлпардың ізімен. - Алматы, «Жазушы». 1983. 
8. Сейдімбек А. Наймантайұлы Байғозы. Мына кітапта: Елтұтка-Астана, 2001. 155-бет. 
9. Адамбаев Б. Күміс кемей, темір жак- «Жұлдыз» журналы, 1982, № 6. 
10. Акпаев Ж. Доклад на тему о происхождении ка¬захского народа. Мына кітапта: М.Құл-Мұхаммед. Пат¬риот. Политик. Правовед. - Алматы, 1995, 161-бет. 
11. Шөже акын. Толғау. Мына кітапта: А.Сейдімбек. Қазақтың күй өнері. - Астана. 2002. 486-488-беттер

Бөлек батыр

Бѳлек батыр Бѳргелтайұлы
(1707-1794)

Қазақ халқының ѳз бостандығы мен тѳуелсіздігі сан ғасырлық күресінің ішінде жоңғар басқыншыларына қарсы күрестің алатын орны ерекше.
Сол қиын қыстау кезеңде елін, жерін жаудан қорғаған қас батырлардың кѳш басында Қаракерей Қабанбай, Қанжығалы Бѳгенбай, Шапырашты Наурызбай батырлар тұрса, олардың қатарында Шапырашты Асылдан шыққан Сатайұлы Белек, Албаннан Қанкелді батыр оның немересі Райымбек, Суаннан — Елтінді, Бағай, Сатай, Белек, Аралбай аттары аталады. Бүлардың барлығы да жас ерекшелігіне қарай жоңғарларды қазақ жерінен тазарту жолында эр кезенде ерлік кѳрсеткен, сол арқылы халық жадында берік сақталып қалған батырлар. Бірақ ѳз кезінде тарихтан ѳз орнын алалмай кеткен еді.

Өмірбаяны

Наймантайұлы Байғозы (1705-1803) - казак халқының елдігі мен еркіндігін корғау жолында жоңғар (қалмақ) шапқыншылығына карсы жүргізілген Ұлы Отан соғысында ерен ерліктер жасап, иісі қазаққа даңқы жайылған батырлардың бірі. Байғозы батырдың туып-өскен жері Арқаның Ортау, Қызылтау деп аталатын сілемді тауларының арасы, Топырақ бұйырған жері Кара¬ғанды облысының Жаңаарқа және Шет аудандарынын жапсарындағы Жаман Сарысу өзенінін бойы. Батырдың бейіті тұрған жер «Батыр басы» деп аталады.

Өмірбаяны

Ақын, прозашы, драмашы, аудармашы, сыншы әрі публицист. Әдебиеттің әр алуан жанрларында қалам сілтей жүріп, ол қазақ әдебиетінің жаңа өріске шығуына мол еңбек сіңірді. Өз дәуірінің келелі мәселелерін көтерген көптеген мәнді мақалалардың авторы. Кезінде "Абай" журналында, басқа да басылымдарда жарияланған мақалаларында ол аласапыран өзгерістер заманының шындығын насихаттауға ұмтылды. Сонымен бірге, әдебиет мәселелері төңірегіндегі мәселелерді қозғап, бірқатар әдеби-сын мақалалар жазды.

Өмірбаяны

Қазақ тілі білімінің іргетасын қалаушы, ірі-ғалым, ағартушы – педагог, сөз құдіретін танытқан танымал ақын, қазақ баспасөз тілінің ұлттық үлгісін көрсеткен талантты публицист, туған халқының рухани дүниесін көтеруге көп күш жұмсаған мәдениет қайраткері. Қазақ әдебиеті мен әдебиеттану ғылымының, тіл білімінің атасы, ұлы түрлендіруші-реформаторы атанған ол өзінің алдындағы Шоқан, ЬІбырай, Абайлардың ағартушылық, демократтық бағыттарын жалғастыра отырып, өз заманындағы тұтас бір зиялы қауымның төлбасы болды.

Өмірбаяны

Қазақ әдебиетіне жаңа түр, күрескерлік идея, жанды бейне, көркем образдар әкелген ақиық ақын, ірі қоғам қайраткері, әдебиет зерттеушісі, жазушы-драматург. Кеңес үкіметі тұсында Сәкен ірі мемлекет қайраткері дәрежесіне көтеріледі. Ол Қазақстан Орталық Атқару Комитетінің президиум мүшесі, Жер-су комиссиясының председателі, 1922 жылы Қазақстан Комиссарлар Советінің председателі болып сайланады. 1922-1925 жылдары "Еңбекші қазақ" газетінің редакторы болып Сәкен қазақ баспасөзінің негізін қалады.
Деятели 1 - 6 из 125
Начало  |  Пред.  |   1 2 3 4 5   |   След.  |   Конец